صفحهء نخست

 
 
 
 
 

ببرک کارمل

 

 
 
 

جهاد امريکايی

 ببرک کارمل

ببرک کارمل په ۱۳۰۸ ش ۱۹۲۹ م کال د کابل په جنوب کى د کمرىو په قرىه کى وزىږىد. پلار ىى جنرال محمد حسىن خان او نىکه ىى مرزا محمد هاشم خان له پښتنو نخوانه  پنجشىرته راغلى او هلته ىى ژوند کاوه. خو ځنى په دى عقىده دى چى هغه په قوم کاکړ يا بارکزی دى . خپلى زده کړى ىى په نجات لىسه کى پاى ته ورسولى او له سىاست سره ىى د مىنى له امله د پلار په آشناىى د محمدداؤود په ( ملى کلوب ) کى فعالىتونه وکړل . ( ۱۳۱۹ ش ۱۹۴۰ م ) .

ببرک کارمل په ۱۳۰۷ ش ۱۳۲۸ م کال کى د کابل پوهنتون په حقوقو پوهنځى کى شامل شو، او چپى فعالىتونه ىى کول او په دولتى ضد مظاهروکى ىى اساسى رول لوباوه. هغه د آزادو مطبوعاتو په دوىمه دوره ( دشاه محمود خان دوره ) کى له ( انګار ) او ( وطن ) جرىدو سره همکارى درلوده.

ببرک کارمل له ۱۳۳۱ - ۱۳۳۶ ش / ۱۹۵۲ - ۱۹۵۶ م پورى د دولت تر څارنى لاندى و چى هغه مهال ډاکټر عبدالرحمن محمودى اومىر غلام محمد غبار هم بندىان وو. . هغه په زندان کى له مىر اکبر خىبر سره آشنا شو او د دوستى تړون ىى وکړ چى کولاى شو کارمل له ۱۳۳۴ ش / ۱۹۵۵ م کال راىسى ىو کمونست وګڼو

ببرک کارمل په ۱۳۳۶ ش / ۱۹۵۷ م کى له پوهنتونه تر خلاصىدو وروسته په ۱۳۳۷ کال د مکلفىت دوره سرته ورسوله او په پلان وزارت کى ىى مامورىت پىل کړ ( کارمل په حکومت کى د خپل مامورىت په دوره کى چى په ۱۹۶۵ ( ۱۳۴۴ ) کى پاى ته ورسىد د پاچا د معالج ډاکټر له مىرمن، ناهىد اناهىتا راتب زادچ ه دښځو د حقوق ستره مبارز وه  همکار شو.

ببرک کارمل، واک ته تر رسىدو پورى په مکرورىانو کى اوسىده او هملته ىى فعالىت کاوه. مىرمن ىى محبوبه  کارمل هم له هغه سره په حزبى فعالىتونو کى له هغه سره ملګرتىا کوله اودوطن د روزنتون د رئىسى په توګه  کار کاوه.

ببرک کارمل په ۱۳۴۴ ( ۱۹۶۵ ) کى له  تره کى او طاهر بدخشى  او سلطانعلی کشتمندسره ىو ځاى په کابل کى د افغانستان د خلق دموکراتىک ګوند جوړ کړ. دخلق جرىدى تر مصادرى وروسته ددى درى واړو تر مىنځ انشعاب رامنځ ته شو چى هر ىو مختلفى سىاسى ډلى جوړى کړى. کارمل د پرچم اعتدالی ډله منځ ته راوړه . کارمل د اولسى جرګى د دولسمى او دىارلسمى دورى لپاره د کابل له شىر شاه مىنى نه کاندىد او انتخاب شو. د داؤود په جمهورىت کى کارمل د داؤود په لومړنىو اجراآتو کى اساسى رول درلود او هغه ته تژدى کسان لکه جىلانى باخترى،محمد حسن شرق،فيض محمد ځدران، محمد خان جلالر او نعمت الله پژواک د داؤود د کابىنى غړى وو. پخپله د سىاسى په تنظىم کى  په پټو فعالىتونو لګىاو. د ۱۳۵۷ د ثور په کودتا کى د صدر اعظم مرستىال وټاکل شو او د خلق او پرچم د اختلافاتو په رامنځ ته کىدو سره ىى هغه پراګ ته د سفىر په توګه واستاوه او له سىاسى ډګر نه لرى کړاى شو. څه موده وروسته امىن هغه د ځان پر خلاف د کودتا په تور له کاره ګوښه کړ او له هغه نه ىى وغوښتل چى هىواد ته راستون شى. کارمل او د پرچم ګوند نورو پرچميانولکه  اناهىتا راتب زاد ، نور احمد نور، نجيب اله ، محمود بريالی ، جنرال ګل آقا اوعبدالوکيل   په ختىز المان کى سره ىو ځاى شول.

د ۱۳۵۸ د مرغومى پرشپږمه د ۱۹۷۹ د دسمبر ۲۷ مه ببرک کارمل   افغانستان جمهور رييس  شو. د کارمل د  رژىم په وړاندى په افغانستان کى پاڅونونه  او تمام عىار جنګ ادامه درلود .
ببرک کارمل په
۱۳۶۷ / ۱۹۸۶ کال د روسانو له خوا له کاره ګوښه کړاى شو او ىو کال ورسته د تداوۍ په نامه مسکو ته واستول شو. کارمل په ۱۳۷۶ / ۱۹۹۸ م کى په مسکو کى وفات شو او د جنرال عبدالرشىد دوستم په اجازه چى بلخ او شبرغان ولاىتونه ىى تر کنترول لاندى و په حىرتان بندر کى ښخ کړاى شو.

 

فارسی     آلمانی   

Babrak Karmal

منبع :

افغانستان: دوران "جهاد" و  "کمونيزم"